ຈີນ-ອາຊຽນອອກຖະແຫຼງການຮ່ວມ 14 ຂໍ້ ກ່າວເຖິງທະເລຈີນໃຕ້ ແຕ່ບໍ່ກ່າວເຖິງບັນຫາພາຍໃນມຽນມາ

ລາຍງານ 9 ມິຖຸນາ 2021, ກອງປະຊຸມລັດຖະມົນຕີຕ່າງປະເທດອາຊຽນ-ຈີນ ສະໄໝພິເສດ ເນື່ອງໃນໂອກາດຄົບຮອບ 30 ປີແຫ່ງການສະຖາປະນາສາຍພົວພັນຮ່ວມກັນ ທີ່ນະຄອນສົງຊິ້ງ ໃນອາທິດນີ້ ໄດ້ມີຖະແຫຼງການຮ່ວມກັນ ໂດຍມີທັງໝົດ 14 ຂໍ້ ດັ່ງນີ້:

1. ຮັດແໜ້ນການຮ່ວມມືຢ່າງໃກ້ຊິດ ເພື່ອຊຸກຍູ້ສາຍພົວພັນແບບຄູ່ຮ່ວມຍຸດທະສາດຈີນ-ອາຊຽນ ໃຫ້ກ້າວຂຶ້ນສູ່ລະດັບໃໝ່

2. ຢ້ຳຄືນເຖິງຄວາມມຸ່ງໝັ້ນຂອງຕົນຕໍ່ລັດທິຫຼາຍຝ່າຍ ບົນພື້ນຖານຂອງຫຼັກການຕາມກົດບັດສະຫະປະຊາຊາດ ແລະ ກົດໝາຍລະຫວ່າງປະເທດ, ຮັກສາກອບການຮ່ວມມືລະດັບພູມມິພາກທີ່ເປີດກວ້າງ ແລະ ທົ່ວເຖິງ, ສະໜັບສະໜູນອາຊຽນໃນຖານະທີ່ເປັນສູນກາງດ້ານໂຄງສ້າງລະດັບພາກພື້ນ, ສະໜັບສະໜູນລັດທິຫຼາຍຝ່າຍ ແລະ ຮ່ວມມືກັນຕອບສະໜອງຕໍ່ສິ່ງທ້າທາຍໃນພາກພື້ນ ແລະ ສາກົນ.

3. ເພີ່ມທະວີການຮ່ວມມືດ້ານສາທາລະນະສຸກລະຫວ່າງຈີນ-ອາຊຽນ, ເພີ່ມທະວີຕ້ອງໂສ້ການສະໜອງຢາ ແລະ ອຸປະກອນການແພດໃນພາກພື້ນ ແລະ ສາກົນ, ເພີ່ມທະວີການສ້າງຂີດຄວາມສາມາດ, ການແລກປ່ຽນຂໍ້ມູນ ແລະ ການແລກປ່ຽນນະໂຍບາຍ.

4. ສືບຕໍ່ຂະຫຍາຍການຮ່ວມມືການສັກວັກແຊັງ, ເລັ່ງການຜະລິດ ແລະ ແຈກຢາຍວັກແຊັງທີ່ປອດໄພ, ມີປະສິດທິພາບ, ມີຄຸນນະພາບ, ລາຄາບໍ່ແພງ ແລະ ສົ່ງເສີມການເຂົ້າເຖິງການສັກວັກແຊັງຢ່າງສະເໜີພາບສຳລັບທຸກຄົນ.

5. ສະໜັບສະໜູນກອງທຶນຕ້ານພະຍາດລະບາດຂອງອາຊຽນ ແລະ ກອບການຟື້ນຟູຂອງອາຊຽນຢ່າງທົ່ວເຖິງ, ສົ່ງເສີມການຟື້ນຟູຢ່າງທົ່ວເຖິງ ມີຄວາມສົມດຸນ ແລະ ຍືນຍົງ, ສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງໃຫ້ແກ່ການພັດທະນາເສດຖະກິດ ແລະ ສັງຄົມພາຍຫຼັງການແຜ່ລະບາດ.

6. ເພີ່ມທະວີການແລກປ່ຽນ ແລະ ການຮ່ວມມືໃນຂົງເຂດການປ່ຽນແປງຂອງສະພາບດິນຟ້າອາກາດ, ການປົກປັກຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມ, ຊີວະນາໆພັນ ແລະ ການອະນຸລັກຊັບພະຍາກອນ, ບັນຫາຂີ້ເຫຍື້ອທະເລ, ການຫຼຸດຜ່ອນຄວາມທຸກຍາກ, ການປ້ອງກັນ ແລະ ຫຼຸດຜ່ອນໄພພິບັດ, ປົກປັກຮັກສາລະບົບນິເວດທາງທະເລ, ການແລກປ່ຽນ ແລະ ຮ່ວມມືໃນການນຳໃຊ້ຊັບພະຍາກອນທະເລ ແລະ ດ້ານອື່ນໆແບບຍືນຍົງ, ຊຸກຍູ້ການສ້າງຄູ່ຮ່ວມມືເສດຖະກິດສີຟ້າ.

7. ເພີ່ມທະວີການແລກປ່ຽນໃນຂົງເຂດວັດທະນະທຳ, ການສຶກສາ, ການທ່ອງທ່ຽວ, ສື່ມວນຊົນ, ແມ່ຍິງ-ຊາວໜຸ່ມ ໂດຍຜ່ານທຶນການສຶກສາຈີນ-ອາຊຽນ ແລະ ໂຄງການອື່ນໆ.

8. ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ ຖະແຫຼງການຮ່ວມຈີນ-ອາຊຽນ ກ່ຽວກັບຂໍ້ລິເລີ່ມໜຶ່ງແລວ ໜຶ່ງເສັ້ນທາງ ແລະ ແຜນແມ່ບົດເຊື່ອມໂຍງອາຊຽນ 2025, ຖະແຫຼງການຮ່ວມກ່ຽວກັບການຈອດທຽບທ່າ ແລະ ການຮ່ວມມື, ປຶກສາຫາລືກ່ຽວກັບການຈັດຫາເງິນທຶນ ເພື່ອການພັດທະນາໂຄງການກໍ່ສ້າງພື້ນຖານໂຄງລ່າງຂອງອາຊຽນ, ພະຍາຍາມຊຸກດັນການພົວພັນໃນພາກພື້ນໃຫ້ເລິກເຊິ່ງ, ເສີມສ້າງສະພາບແວດລ້ອມທີ່ດີໃນການດຳເນີນທຸລະກິດ ແລະ ສົ່ງເສີມການເຕີບໃຫຍ່ທາງເສດຖະກິດແບບຍືນຍົງ ແລະ ທົ່ວເຖິງ. 

9. ສົ່ງເສີມການເຂົ້າເປັນພາຄີຂອງສັນຍາຄູ່ຮ່ວມເສດຖະກິດຮອບດ້ານໃນພາກພື້ນ, ສ້າງເວທີສຳລັບການເພີ່ມທະວີການຮ່ວມມືດ້ານເສດຖະກິດ, ຊຸກຍູ້ການເຊື່ອມຈອດລະບົບຕ່ອງໂສ້ອຸດສາຫະກຳ ແລະ ລະບົບຕ່ອງໂສ້ການສະໜອງໃນພາກພື້ນ ແລະ ຊຸກຍູ້ການຟື້ນຟູເສດຖະກິດ.

10. ສະໜັບສະໜູນຄວາມພະຍາຍາມໃນການເຊື່ອມໂຍງເສດຖະກິດຂອງອາຊຽນ ໂດຍສະເພາະການສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງໃຫ້ກັບການຮ່ວມມືໃນພາກພື້ນຢ່າງໃກ້ຊິດ ເພື່ອຕອບສະໜອງກັບສິ່ງທ້າທາຍຂອງການປະຕິວັດອຸດສາຫະກຳ ຄັ້ງທີ 4.

11. ຄົ້ນຄວ້າການພັດທະນາເສດຖະກິດໝຸນວຽນ ແລະ ການຮ່ວມມືດ້ານເສດຖະກິດແບບຍືນຍົງອື່ນໆ ໂດຍໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບແຜນການພັດທະນາແຫ່ງຊາດ ແລະ ການພັດທະນາພາກພື້ນເຊັ່ນ: ການພັດທະນາເສດຖະກິດໝຸນວຽນສີຂຽວ, ແຜນການຮ່ວມມືປົກປັກຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມດ້ານນິເວດວິທະຍາຕາມ “ໜຶ່ງແລວ ໜຶ່ງເສັ້ນທາງ”.

12. ຢ້ຳຄືນຄຳໜັ້ນສັນຍາຕໍ່ກັບການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດຢ່າງເຕັມທີ່ ແລະ ມີປະສິດທິຜົນຂອງ ຖະແຫຼງການວ່າດ້ວຍການປະພຶດຂອງບັນດາຝ່າຍໃນທະເລຈີນໃຕ້, ລວມທັງການເພີ່ມທະວີການຮ່ວມມືທາງທະເລ ເພື່ອເສີມສ້າງຄວາມໄວ້ເນື້ອເຊື່ອໃຈເຊິ່ງກັນ ແລະ ກັນ, ເນັ້ນໜັກເຖິງຄວາມຈຳເປັນໃນການເດີນໜ້າເຈລະຈາຕາມແນວທາງປະຕິບັດ (COC) ເລື່ອງທະເລຈີນໃຕ້.

13. ສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງ ແລະ ສົ່ງເສີມຄວາມປອດໄພໃນການເດີນທະເລ, ຮັກສາເສລີພາບໃນການເດີນເຮືອ ແລະ ການບິນຂ້າມທະເລໃນທະເລຈີນໃຕ້, ຮັກສາຄວາມອົດທົນອັດກັ້ນ ແລະ ຫຼີກລ້ຽງກິດຈະກຳທຸກຮູບແບບ ທີ່ຈະນຳໄປສູ່ຄວາມຫຍຸ້ງຍາກຊັບຊ້ອນ ຫຼື ເພີ່ມທະວີຄວາມເຄັ່ງຕຶງ ແລະ ສົ່ງຜົນກະທົບຕໍ່ສັນຕິພາບ ແລະ ສະຖຽນລະພາບໃນທະເລຈີນໃຕ້ ຕາມຫຼັກຂອງກົດໝາຍລະຫວ່າງປະເທດ ລວມທັງສົນທິສັນຍາ 1982 ວ່າດ້ວຍການແກ້ໄຂຂໍ້ຂັດແຍ່ງໂດຍສັນຕິວິທີ.

14. ເພີ່ມຄວາມພະຍາຍາມເລັ່ງໃສ່ການສືບຕໍ່ປຶກສາຫາລືຕໍ່ກັບ “ແນວທາງປະຕິບັດ” ຜ່ານເວທີອອນລາຍ, ໃນຂະນະດຽວກັນກໍ່ຮັບຮູ້ວ່າ ການປະຊຸມທາງກາຍະພາບແມ່ນຍັງເປັນເວທີຫຼັກ ໃນການສະຫຼຸບເນື້ອສຳຄັນທີ່ມີປະສິດທິພາບ ແລະ ເປັນຮູບປະທຳ ໂດຍສອດຄ່ອງຕາມກົດໝາຍລະຫວ່າງປະເທດ, ລວມທັງສົນທິສັນຍາປີ 1982.

ເຖິງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ, ຕາມຫຼັກການຖືວ່າກອງປະຊຸມເຜີຍແຜ່ຖະແຫຼງການຊ້າກວ່າກຳນົດພໍສົມຄວນ ເຊິ່ງແຫຼ່ງຂ່າວທາງການທູດຫຼາຍຄົນໃຫ້ຂໍ້ມູນໄປໃນທິດທາງດຽວກັນ ວ່າທຸກຝ່າຍໃຊ້ເວລາດົນໃນການຫາຈຸດຢືນຮ່ວມກັນ ກ່ຽວກັບການໃຊ້ພາສາ ວ່າດ້ວຍສະຖານະການໃນທະເລຈີນໃຕ້ ແລະ ວິກິດການເມືອງໃນມຽນມາ ເຊິ່ງສຸດທ້າຍແລ້ວ ບໍ່ມີການກ່າວເຖິງຢ່າງເປັນທາງການ.

ສ່ວນທ່ານ ຫວັງ ອີ້ ລັດຖະມົນຕີກະຊວງການຕ່າງປະເທດຈີນ ກ່າວພຽງວ່າ ລັດຖະບານຈີນສະໜັບສະໜູນຫຼັການພື້ນຖານຂອງອາຊຽນ ໃນການບໍ່ແຊກແຊງວຽກງານພາຍໃນຂອງປະເທດເພື່ອນບ້ານ.