ທ່າເຮືອ ສປປ.ລາວ ໃນຫວຽດນາມ ໜຶ່ງໃນຍຸດທະສາດສຳຄັນຂອງຊາດ ແລະ ການພັດທະນາທາງລົດໄຟອອກສູ່ທະເລ

ບົນຈິດໃຈແຫ່ງຄວາມສາມັກຄີມິດຕະພາບແບບພິເສດ ແລະ ການຮ່ວມມືຢ່າງຮອບດ້ານລະຫວ່າງສອງພັກສອງລັດ ແລະ ປະຊາຊົນລາວ-ຫວຽດນາມ, ໂດຍປະຕິບັດຕາມຂໍ້ຕົກລົງລະຫວ່າງລັດຖະບານລາວ ແລະ ລັດຖະບານຫວຽດນາມກ່ຽວກັບການຄຸ້ມຄອງ ແລະ ນຳໃຊ້ທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງ ແຂວງຮ່າຕິ່ງ ສສ.ຫວຽດນາມ ທີ່ນະຄອນໂຮຈີມິນ ໃນວັນທີ 20 ກໍລະກົດ 2001 ແລະ ໄດ້ມີຄວາມພະຍາຍາມສູງພ້ອມກັນຈັດຕັ້ງປະຕິບັດເນື້ອໃນຈິດໃຈຂອງຂໍ້ຕົກລົງດັ່ງກ່າວໃຫ້ປະກົດຜົນເປັນຈິງ.

ມາຮອດວັນທີ 16 ເມສາ 2010 ໄດ້ມີການລົງນາມສັນຍາຮ່ວມທຸລະກິດວ່າດ້ວຍການສ້າງຕັ້ງບໍລິສັດຮຸ້ນສ່ວນທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງ ຫວຽດ-ລາວ ໂດຍຜ່ານການເຄື່ອນໄຫວດຳເນີນທຸລະກິດແຕ່ມື້ສ້າງຕັ້ງເປັນຕົ້ນມາຕາມຕົວເລກສະຖິຕິເຫັນວ່າມີການຂະຫຍາຍຕົວຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ ໂດຍໃນປີ 2013 ມີສິນຄ້າຜ່ານທ່າເຮືອດັ່ງກ່າວເຖິງ 198,966 ໂຕນ ສ້າງລາຍຮັບໄດ້ 20,754 ລ້ານດົງ.

ສິນຄ້າຜ່ານທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງນັບມື້ນັບເພີ່ມຂຶ້ນ ມັນໄດ້ເປີດໂອກາດໃຫ້ປະເທດຈາກລາວປະເທດບໍ່ມີຊາຍແດນຕິດກັບທະເລໃຫ້ກາຍເປັນທາງຜ່ານເພື່ອໄປຫາທ່າເຮືອດັ່ງກ່າວ ເຊິ່ງຖືໄດ້ວ່າເປັນຈຸດໜຶ່ງທີ່ເປັນທາງອອກສູ່ທະເລທີ່ມີຄວາມສຳຄັນຂອງລາວ ເຮັດໃຫ້ສາມາດເຊື່ອມຕໍ່ກັບສາກົນໄດ້ດີຂຶ້ນ.

ມາເຖິງປີ 2015 ທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງມີ 2 ທ່າທຽບເຮືອທີ່ໃຫ້ການບໍລິການ ເຊິ່ງມັນບໍ່ສາມາດຕອບສະໜອງໄດ້ຢ່າງພຽງພໍກັບຄວາມຮຽກຮ້ອງຕ້ອງການທີ່ນັບມື້ນັບເພີ່ມຂຶ້ນຢ່າງກ້າວກະໂດດຂອງສິນຄ້ານຳເຂົ້າ-ສົ່ງອອກຜ່ານແດນຂອງລາວ.

ດັ່ງນັ້ນ, ມາຮອດວັນທີ 22 ກັນຍາ 2015 ຈຶ່ງໄດ້ມີການສ້າງທ່າທຽບເຮືອທີ 3 ຂອງທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງ ຫວຽດນາມ-ລາວຂຶ້ນຕື່ມ ໂດຍມີມູນຄ່າການກໍ່ສ້າງສູງເຖິງ 45.4 ຕື້ໂດລາສະຫະລັດ ມີເນື້ອທີ່ 4.39 ເຮັດຕາ ເພື່ອອຳນວຍຄວາມສະດວກໃນການບໍລິການໃຫ້ແກ່ສິນຄ້າຜ່ານແດນຂອງລາວ ໃຫ້ຜ່ານທ່າເຮືອໄດ້ສະດວກ ແລະ ວ່ອງໄວຂຶ່ນ ນອກນີ້ຍັງຊ່ວຍຫຼຸດຜ່ອນຄວາມແອອັດຂອງສິນຄ້າທີ່ຜ່ານທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງອີກດ້ວຍ.

ໂດຍອີງຕາມ ຂໍ້ຕົກລົງເລກທີ 1465/ກງ ລົງວັນທີ 11 ພຶດສະພາ 2016 ຂອງລັດຖະມົນຕີກະຊວງການເງິນ ໄດ້ເຫັນດີອະນຸມັດໃຫ້ ລັດວິສາຫະກິດ ລາວບໍລິການສິນຄ້າຜ່ານແດນ (ລລບສ) ເປັນຜູ້ເຂົ້າຄຸ້ມຄອງ ແລະ ສືບຕໍ່ດຳເນີນການເຄື່ອນໄຫວກິດຈະການຮຸ້ນສ່ວນກັບຫວຽດນາມ ຢູ່ທ່າເຮືອຫວຸງອ່າງ, ໂດຍໃຫ້ ລລບສ ເປັນຜູ້ຖືຮຸ້ນໃນສ່ວນຂອງລັດຖະບານລາວ ແລະ ມອບບໍລິສັດປະສົມລາວພັດທະນາ ທ່າເຮືອຫວຸງອ່າງ ໃຫ້ຂຶ້ນກັບ ລລບສ.

ໃນວັນທີ 26 ເມສາ 2017, ຂະນະທີ່ທ່ານ ຫງວຽນ ຊວນ ຟຸກ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີແຫ່ງ ສສ.ຫວຽດນາມ ພ້ອມດ້ວຍຄະນະ ເດີນທາງຢ້ຽມຢາມ ສປປ.ລາວ ຢ່າງເປັນທາງການ ໂດຍຝ່າຍລາວ ນຳໂດຍທ່ານ ທອງລຸນ ສີສຸລິດ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ໄດ້ຮ່ວມກັນເປັນສັກຂີພິຍານ ການລົງນາມເອກະສານຮ່ວມມື ຈຳນວນ 9 ສະບັບ, ໃນນັ້ນປະກອບມີຂໍ້ຕົກລົງລະຫວ່າງກະຊວງໂຍທາທິການ ແລະ ຂົນສົ່ງແຫ່ງ ສປປ.ລາວ ແລະ ກະຊວງຄົມມະນາຄົມ ແລະ ຂົນສົ່ງ ແຫ່ງ ສສ.ຫວຽດນາມ ວ່າດ້ວຍການຮ່ວມລົງທຶນ ເພື່ອພັດທະນາທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງ (ທ່າທຽບເຮືອ 1, 2 ແລະ 3) ເປັນທ່າເຮືອລາວ-ຫວຽດນາມ ແລະ ຂໍ້ຕົກລົງລະຫວ່າງກະຊວງໂຍທາທິການ ແລະ ຂົນສົ່ງແຫ່ງ ສປປ.ລາວ ແລະ ກະຊວງຄົມມະນາຄົມ ແລະ ຂົນສົ່ງແຫ່ງ ສປປ.ລາວ ວ່າດ້ວຍການລົງທຶນກໍ່ສ້າງເສັ້ນທາງລົດໄຟວຽງຈັນ-ທ່າແຂກ-ມາຢູ-ເຕີນເອີບ-ຫວຸ້ງອ່າງ.

ຕໍ່ມາໃນວັນທີ 17 ກໍລະກົດ 2017 ທີ່ບໍລິສັດ ປີໂຕຣລຽມເທຣດດິງລາວ ມະຫາຊົນ ໂດນມີການລົງນາມລະຫວ່າງທ່ານ ຈັນທອນ ສິດທິໄຊ ຜູ້ອຳນວຍການໃຫຍ່ ບໍລິສັດ ປີໂຕຣລຽມເທຣດດິງລາວ ມະຫາຊົນ ກັບທ່ານ ຄຳແພງ ສີສະຫງ່າ ຜູ້ອຳນວຍການລັດວິສາຫະກິດ ລາວບໍລິການຂົນສົ່ງສິນຄ້າຜ່ານແດນ (ລລບສ) ເພື່ອສ້າງຕັ້ງບໍລິສັດ ພັດທະນາທ່າເຮືອ ຫວຸ້ງອ່າງ ຈຳກັດຂຶ້ນ ເພື່ອແນໃສ່ການສ້າງ ແລະ ພັດທະນາທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງ ໃຫ້ກາຍເປັນທ່າເຮືອທີ່ທັນສະໄໝຮັບໃຊ້ການຂົນສົ່ງສິນຄ້າລະຫວ່າງ ສປປກລາວ ກັບບັນດາປະເທດໃນພາກພື້ນ ແລະ ສາກົນ.

ໂດຍບໍລິສັດ ພັດທະນາທ່າເຮືອ ຫວຸ້ງອ່າງ ຈຳກັດ ຈະເຂົ້າພັດທະນາທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງ ເຊິ່ງຕັ້ງຢູ່ແຂວງຮ່າຕິ່ງ ສສ.ຫວຽດນາມ ໃຫ້ສາມາດຮອງຮັບສິນຄ້າຈາກປັດຈຸບັນ 3 ລ້ານໂຕນ ໃຫ້ເພີ່ມຂຶ້ນເປັນ 12 ລ້ານໂຕນ ອັນຈະກາຍເປັນຈຸດໃນກາງໃນການລຳລຽງຂົນສົ່ງສິນຄ້າເຂົ້າ-ອອກ ສປປ.ລາວ.

ຫຼັງຈາກນັ້ນ ໃນວັນທີ 24 ກຸມພາ 2019, ຂະນະທ່ານ ຫງວຽນຟູຈ້ອງ ປະທານປະເທດ ສສ.ຫວຽດນາມ ພ້ອມດ້ວຍຄະນະ ເດີນທາງຢ້ຽມຢາມ ສປປ.ລາວ ຢ່າງເປັນທາງການ ໂດຍຝ່າຍລາວ ພາຍໃຕ້ການນຳຂອງທ່ານ ບຸນຍັງ ວໍລະຈິດ ປະທານປະເທດ ສອງຝ່າຍໄດ້ມີການລົງນາມບັນດາເອກະສານຮ່ວມມືລະຫວ່າງ ສອງປະເທດ ຈຳນວນ 9 ສະບັບ ໜຶ່ງໃນນັ້ນປະກອບມີ: ຂໍ້ຕົກລົງລະຫວ່າງ ລັດຖະບານລາວ ແລະ ຫວຽດນາມ ວ່າດ້ວຍການຂຸດຄົ້ນທ່າແຮງບົ່ມຊ້ອນໃນການກໍ່ສ້າງທາງລົດໄຟວຽງຈັນ-ຫວຸ້ງອ່າງ ໂດຍເນື້ອໃນສຳຄັນຂອງຂໍ້ຕົກລົງ ສະບັບນີ້ລະບຸວ່າ:

  1. ແລວທາງລົດໄຟເຊື່ອມຕໍ່ແຕ່ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ (ສປປ.ລາວ) ຫາ ຫວຸ້ງອ່າງ (ສສ.ຫວຽດນາມ) ມີຄວາມຍາວທັງໝົດປະມານ 555 ກິໂລແມັດ, ຜ່ານບັນດາແຂວງ/ເມືອງ: ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ, ແຂວງບໍລິຄຳໄຊ, ແຂວງຄຳມ່ວນ (ສປປ.ລາວ); ແຂວງກວ້າງບິ່ງ, ແຂວງຮ່າຕິ່ງ (ສສ.ຫວຽດນາມ).
  2. ສອງຝ່າຍເປັນເອກະພາບກັນກຳນົດແລ້ວທາງລົດໄຟເຊື່ອມຕໍ່ ແຕ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ (ສປປ.ລາວ) ຫາ ຫວຸ້ງອ່າງ (ສສ.ຫວຽດນາມ) ຕາມແລ້ວທີ່ຜ່ານເຂດຊາຍສອງປະເທດ ຢູ່ຈຸດທີ່ຕັ້ງຂອງອຸໂມງທາງລົດໄຟ ໃກ້ກັບດ່ານຊາຍແດນນາເພົ້າ (ແຂວງຄຳມ່ວນ, ສປປ.ລາວ) / ດ່ານຊາຍແດນຈາລໍ (ແຂວງກວ້າງບິ່ງ, ສສ.ຫວຽດນາມ).
  3. ແລວທາງລົດໄຟ:
  • ແລວທາງລົດໄຟຢູ່ ສປປ.ລາວ ເລີ່ມແຕ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ແລ່ນຂະໜານຕາມທາງຫຼວງແຫ່ງຊາດ ເລກ 13 ໃຕ້ ຜ່ານແຂວງບໍລິຄຳໄຊ ຫາ ເມືອງທ່າແຂກ ແຂວງຄຳມ່ວນ ແລ້ວລ້ຽວຊ້າຍຂະໜານກັບທາງເລກ 12 ຮອດ່ານຊາຍແດນນາເພົ້າ ຊາຍແດນລາວ-ຫວຽດນາມ;
  • ແລວທາງລົດໄຟຢູ່ ສສ.ຫວຽດນາມ ເລີ່ມແຕ່ທ່າເຮືອຫວຸ້ງອ່າງ ແລ່ນຂະໜານທາງເບື້ອງຂວາ ຂອງທາງຫຼວງເລກ 12C, ຮອດຈຸດຕັດກັບທາງຫຼວງເລກ 1, ແລ່ນຂະໜານທາງເບື້ອງຂວາ ຂອງທາງຫຼວງເລກ 1 ຜ່ານໃຈກາງເມືອງກີ່ແອັງ-ແຂວງຮ່າຕິ່ງ, ລ້ຽວຊ້າຍແລ່ນຂະໜານ ທາງເບື້ອງຂວາຂອງທາງຫຼວງເລກ 12C ຮອດ ດົງເລ, ສືບຕໍ່ແລ່ນຂະໜານກັບທາງຫຼວງເລກ 12C ຜ່ານບັນດາຕາແສງ ຮົ່ງຫົວ, ຫົວຟຸກ, ຫົວຕຽນ ທີ່ຂຶ້ນກັບເມືອງມິງຫົວ; ຮອດສາມແຍກແຄແວ ສືບຕໍ່ແລ່ນຂະໜານກັບທາງຫຼວງເລກ 12A ຮອດມູຢາ, ປາຈົງ ແລະ ດ່ານຊາຍແດນຈາລໍ ຊາຍແດນລາວ-ຫວຽດນາມ.
  • ໂດຍການກຳນົດລາຍລະອຽດຂອງແລວທາງລົດໄຟ ຈະໄດ້ກຳນົດໃນຂັ້ນຕອນການອອກແບບລະອຽດຂອງໂຄງການ ບົນພື້ນຖານການຄັດເລືອກແລວທາງລົດໄຟ ທີ່ເປັນແລວທາງທີ່ເສດຖະກິດທີ່ສຸດ ຕາມການສຶກສາຄວາມເປັນໄປໄດ້ ທີ່ໄດ້ຮັບການຮັບຮອງຈາກລັດຖະບານ ໂດຍໄດ້ຮັບການຊ່ວຍເຫຼືອຈາກອົງການສາກົນ ສ.ເກົາຫຼີ (ເກົາຫຼີໃຕ້) (KOICA).

ໂດຍຕາມແຜນການລົງທຶນ ສອງຝ່າຍໄດ້ຄາດຄະເນວ່າ ຈະແບ່ງອອກເປັນ 2 ຊ່ວງການລົງທຶນດັ່ງນີ້:

  1. ໄລຍະທີ 1: ການລົງທຶນກໍ່ສ້າງຊ່ວງທາງລົດໄຟແຕ່ ທ່າແຂກ-ຫວຸ້ງອ່າງ, ມີຄວາມຍາວປະມານ 242 ກມ (ຊ່ວງທາງລົດໄຟທີ່ຢູ່ດິນແດນລາວ ມີຄວາມຍາວປະມານ 139 ກມ; ຊ່ວງທາງລົດໄຟທີ່ຢູ່ດິນແດນຫວຽດນາມ ມີຄວາມຍາວປະມານ 103 ກມ);
  2. ໄລຍະທີ 2: ການລົງທຶນກໍ່ສ້າງຊ່ວງທາງລົດໄຟ ແຕ່ທ່າແຂກ-ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ, ມີຄວາມຍາວປະມານ 313 ກມ.